Procesi tranzicije u Srbiji su praćeni i različitim preporukama EU i njenih institucija koje se odnose na raskid sa prošlošću, kako komunističkom tako i sa našom novijom ratnom prošlošću. Preporuke EU odnosile su se i na lustraciju (čišćenje žrtvom pomirenja), koja je označavala postupak utvrđivanja odgovornosti za kršenje ljudskih prava građana od strane lica na javnim funkcijama, kao i na restituciju, odnosno povraćaj oduzete imovine. Sa ovim procesima povezani su i različiti zahtevi za rehabilitaciju lica osuđenih pred sudovima komunističke vlasti, a bila su pripadnici poraženih snaga u Drugom svetskom ratu. Upravo ovde želimo da govorimo o sudskim procesima koji se odnose na komunistički režim i komunističku prošlost u Srbiji

Kod jame Ponor u Miljevini kod Foče, u nedelju 28. juna, biće služen pomen za više hiljada pripadnika Jugoslovenske vojske u otadžbini, koji su na tom mestu stradali u maju 1945. godine. Prema podacima Udbe, na području Foče i Kalinovika, pre 72 godine ubijeno je 9.000 ljudi, uglavnom golobradih mladića iz Šumadije i civila iz njihove pratnje, dok procene novijih istraživača pominju od 10.000 do čak 25.000 ubijenih. Mladići, koje je Jugoslovenska vojska u otadžbini mobilisala u septembru 1944. godine, većinom su streljani nakon predaje, kao ratni zarobljenici, a najveća grobnica nalazi se u jami Ponor u blizini crkve i rudnika u Miljevini. Decenijama nakon Drugog svetskog rata, stradanje mladih

Ništavim se smatra i rešenje Sreskog suda u Mionici od 11. septembra 1946. kojim je Kalabiću konfiskovana nepokretna imovina Valjevo – Viši sud u Valjevu, sudija dr Dragan Obradović, doneo je rešenje kojim je usvojen zahtev za rehabilitaciju Nikole Kalabića, nekadašnjeg komandanta Gorske garde Jugoslovenske vojske u otadžbini, saznajemo nezvanično. Rešenjem o rehabilitaciji sud je utvrdio da se od trenutka donošenja ništavim smatra sedam odluka Državne komisije za utvrđivanje ratnih zločina okupatora i njihovih pomagača tokom Drugog svetskog rata, donetih od marta do septembra 1945, kao i četiri odluke Zemaljske komisije za utvrđivanje ratnih zločina okupatora i njihovih pomagača tokom Drugog svetskog rata donete od aprila do oktobra 1945. koje