SEĆANJE NA ЖRTVE KORDUNAŠKOG PROCESA

Na 75. godišnjicu „Kordunaškog procesa“ u nedelju 14. jula 2019. godine u organizaciji Udruženja boraca Korduna iz Beograda kod spomenika u naselju Busije prvi put je odana pošta nevino stradalim Kordunašima toga procesa.A stradali su, kako je tom prilikom istakao Miloš Kresojević, članovi vojnog, političkog i partijskog rukovodstva Korduna, ali i viđeniji Srbi-Kordunaši intelektualci. Posle montiranog sudskog procesa održanog u Gornjem Budačkom (otuda ga neki nazivaju i Budački proces) za navodnu izdaju i saradnju sa neprijateljima i četnicima na smrt su 14. jula 1944. godine osuđen Veljko Korać član Narodnooslobodilačkog odbora (NOO) Korduna, Ljubo Vujčić član kotorskog NOO Slunja, Ilija Жegarac šef partizanske štamparije, Milan Momčilović oficir Plaščanskog partizanskog odreda i partizan Marko Mrkić dok su  Dragić Bunčić, Dušan Balčin, Milica Vujčić, Milić Napijalo, Milan Napijalo, Jovo Balčin i Ljubo Martinović osuđeni na višegodišnje kazne prinudnog rada.

Uzrok Kordunaškog procesa je, kako je u nedelju istakao Miloš Kresojević, nalazio se i u tome što je narod Korduna uvidio da su ogromne žrtve koje su Srbi dali na Kordunu i u partizanskoj borbi nesrazmerne u odnosu na vlast koja se u Zavnohovskoj Hrvatskoj formirala. Javno su zahtevali veći udeo Srba u novoj vlasti, kao i autonomiju Srba u budućoj Hrvatskoj.

U novoj vlasti sve ključne pozicije zauzimaju kadrovi hrvatske nacionalnosti koji su Narodnooslobodilačkom pokretu prilazii od 1943. godine svesni da NDH gubi rat.

Posledice su bile pogubne za Srbe na Kordunu i u Hrvatskoj koji su pretrpeli strašne ustaške pokolje, a pred kraj rata i od čistke u partizanskom pokretu kojemu su pripadali od samog početka rata. Odjeci suđenja su se prenosili na niže organe vlasti po kotarevima, selima i u partizanskim jedinicama tako da su mnogi viđeniji Srbi ubijeni bez suđenja, oduzimani im činovi, izbacivani iz KPJ i SKOJa, a mnogi su poslati na front gde su često stradali i od metka sa leđa.

I posle završetka Drugog svetskog rata nastavljen je obračun sa srpskim kadrovima koji su se zalagali za autonomiju Srba u Hrvatskoj. Tako su  tužioci na Kordunaškom procesu Stanko Opačić i Dušan Brkić 1950. godine završili u zatvoru na Golom otoku.

Udruženje boraca Korduna iz Beograda ove godine je prvi put javno odalo poštu stradalim Srbima na montiranom Kordunaškom procesu. Ovaj događaj će, kako je najavljeno, nastaviti da obeležavaju komemoracijama, ali i inicijativom da se pokrene postupak za rehabilitaciju žrtava toga procesa.

Tekst i foto: Svetozar Dančuo

Izvor: SLOBODNA HERCEGOVINA