Bijeljina-Spomenulo se, ne povratilo se! Uz ovu drevnu izreku, juče je uz prigodnu svečanost osveštano spomen-znamenje za 45 pripadnika Jugoslovenske vojske u otadžbini u Gornjoj Bukovici kod Bijeljine, koji su pobijeni 1942-1946. godine. Brutalnom su ubijeni meštani tog lepog i pitomog sela, koji su imali između 20-30 godina. Tokom Drugog svetskog rata čuvali su svoje i okolna sela od ustaša, štitili svoju imovinu, držali se zakletve koji su dali u Kraljevini Jugoslaviji, a onda su, ni krivi ni dužni, žigosani i bez suda i presude ubijeni. Trebalo je da prođu decenije da se o tom zločinu progovori i da dobiju zasluženo znamenje. Inicijativu za podizanje spomenika, koji je uradio akademik

Beogradski Viši sud osporio navode tužioca iz Bolonje koji zahteva zaplenu osam slika iz Narodnog muzeja. Utvrđeno da je Ante Topić dobio 166 slika koje niko nije potraživao, jer nisu bile ukradene Italijani ne odustaju od slika koje je Srbija dobila od zapadnih saveznika kao ratnu reparaciju. Kako su „Novosti“ u petak objavile, i u novom zahtevu tužilaštva iz Bolonje beogradskom Višem sudu, da zapleni osam umetničkih dela iz srpskog Narodnog muzeja, ponavlja se stara tvrdnja da 1949. ove slike nisu date kao ratna odšteta Jugoslaviji. Italijanski tužilac tvrdi da je član Jugoslovenske vojne misije Ante Topić Mimara na prevaru uzeo ukupno 166 slika od američke okupacione uprave u Nemačkoj. U ovoj

Kod Kraljeve česme u Lisičijem potoku danas u 13 časova održan je pomen na mestu na kojem su neposredno po oslobođenju Beograda pripadnici Ozne, bez suđenja, likvidirali nekoliko hiljada građana. Organizatori su postavili privremeno spomen obeležje kao podrška inicijativi za podizanje spomenika. Jedan ovakav spomenik sigurno ne bi ispravio veliku štetu koju su komunisti naneli srpskom narodu, ali bi predstavljao dobar korak ka razotkrivanju celokupne istine iz tog perioda naše istorije. Pored predsednika Naprednog kluba, dr Čedomira Antića, inicijativu Udruženja žrtava komunističkog režima za podizanje spomenika podržali su još i princ Aleksandar Karađorđević, Jelisaveta Karađorđević, Leon Kojen, Predrag Marković, istoričar Srđan Cvetković i mnoge druge javne ličnosti, udruženja i pojedinci.

Događaji vezani za borbe i oslobođenje Kraljeva 1941. su obeležili svu nesreću tog rata. Okupacija, represalije, nesloga i ideološka zadojenost uticali su na tragične posledice tih događaja. Nakon što su nepredate jedinice Jugoslovenske vojske oslobodile više gradova i mesta po centralnoj Srbiji (Loznica, 31. avgusta; Bogatić, 1. septembra; Krupanj, 1. septembra; Banja Koviljača, 6. septembra; Gornji Milanovac, 29. septembra i Čačak, 1. oktobra) došao je red i na prvi veći grad—Kraljevo. U oktobru 1941. u Kraljevu se nalazilo oko 3.000 Nemaca, koji su se dobro utvrdili u gradu i oko grada imali niz rovova, bunkera i utvrđenja. Najjače utvrđenje Nemci su napravili kod Poljoprivredne škole. Grad je sa druge strane

Sunovrat građanskog Cetinja, koji traje i danas, otpočeo je odmah po njegovom oslobođenju. U cetinjskim danima dugih cijevi strijeljano je bez ikakvog suđenja i presude 28 građana Cetinja. I danas, poslije 72 godine, na cetinjskom novom groblju nalaze se neobilježene humke sa zemnim ostacima pogubljenih, iako su njihova imena poznata. Sve do danas zvanična istoriografija tretirala je proces egzekucije na Cetinju kao tabu temu, nepodobnu za temeljno naučno istraživanje. To nepisano pravilo prekršio je istoričar Predrag Vukić, koji je prvi počeo da istražuje i piše o tom bratskom satiranju. Sve značajne ličnosti iz vojno-političkog aparata Crne Gore izbjegle su, ovih godina, da se odrede prema ovoj egzekuciji. Jedini izuzetak učinio je general-pukovnik i narodni

Jedan od junaka nove televizijske serije „Senke nad Balkanom“. Čovek sa stotinu lica i 250 pasoša, revolucionar, osvetnik… n bosanski Srbin muslimanske veroispovesti… Televizijska serija koja je nedavno počela da se prikazuje „Senke nad Balkanom“ odmah na početku vraća nas u prošlost. Ne samo zato što se u njenoj priči pojavljuju istorijske ličnosti koje su za sobom ostavile misterije i čija imena već decenijama koketiraju sa raznoraznim legendama poput generala Vrangela, Mustafe Golubića, Ante Pavelića i princa Đorđa Karađorđevića, nesuđenog kralja Srbije, već i zato što je počela da se emituje istog dana u gotovo svim centrima bivše Jugoslavije. Baš kao nekad. U prvoj epizodi, jedna replika, izgovorena baš na

Hitler je naredio da se svi Srbi isele, ili da vas sve pobijemo, pa sad birajte. Ovu poruku svojih suseljana Arbanasa s početka aprilskog rata 1941. godine prenosi Marko Bogdanović iz sela Zrza (A. Jevtić, Od Kosova do Jadovna). Konačni period srpske nesreće na Kosovu i Metohiji počinje fašističkim napadom na otvoreni grad Beograd u rano jutro 6. aprila 1941. godine. Kosovski pakao počinje da ključa već sledećeg dana. „Na dan sedmoga aprila Arnauti su se podigli na ustanak i tom prilikom popalili sve naseljeničke kuće.“ Ovakvo ponašanje Arbanasa bilo je moguće jer iza njih stoji Italija i priprema ih kao saradnike u budućem planiranom ratu. Oni su, po oceni

Mnogo je kontroverzi izrečeno vezano za ikonografiju i simboliku Srbskog četničkog pokreta. Komunistička istoriografija, publicistika i popularna literatura predstavljala je četničku ideju, kao malovaroški nacionalizam, a njenu simboliku kao mračnjačku i morbidnu. Da stvar bude crnja nego što je, nakon prestanka komunističkog monopola nad štampom u Srbiji, mlađi poklonici četništva uopšte, prihvatili su komunističku satanizovanu sliku o četnicima kao svoju identifikaciju. Ne čudi stoga, što se srbski nacionalisti neretko na skupovima ponašaju kao arhetipovi negativaca iz poratne partizanske ikonografije. Nezaobilazno pečenje i gibanica zalivani obilatom rakijom, naravno sve konzumirano prstima, ili iz flaše, za ove nesvesne pojedince znak je nacionalnog i idejnog identiteta. Vratimo se za trenutak na ikonografiju. Mrtvačka glava sa

Malo je poznato da je Čiču, samo tri dana pre hapšenja, u zemunici u selu Repuševići, na planini Varda, između Rudog i Višegrada, pričestio sveštenik Dobro Popović iz sela Štrbaca. Sveštenika su zbog toga žestoko mučili pripadnici Ozne, a kasnije je i robijao. U porodičnoj kući u Štrpcima i danas povremeno živi sin popa Dobra, Kosta Popović kome je otac, kad je odrastao, ispričao zanimljivu priču oko ovog i događaja koji su kasnije sledili. – U sumrak 9. marta 1946. na vrata popa Dobre Popovića zakucala su tri četnika i zamolila ga da uzme crkvene knjige i krene sa njima. Dobro se spremio i krenuo sa četnicima put sela Oskoruše

Na Celjskom području gradnja pravoslavnih kapela i crkava pojavila se u periodu između dva rata. U banjama Golnik, Rogaška Slatina i Topolšica su već bile pravoslavne kapele, a u Celju je tek 1922. godine na inicijativu Cvije Zečevića nastala Srpska pravoslavna crkvena opština, koja je uključivala srez Celje, Šmarje pri Jelšah, desnu obalu Dravograda, Gornji grad, Slovenj gradec, Konjice, Laško, Krško i Brežice. U početku su imali obavljanje bogosluženja u sobi kasarne kralja Petra, premaloj za veće svečanosti, pa su zato zamolili gradsku većnicu za lokaciju, gde bi sagradili crkvu. Maja 1929. godine dobili su zemljište na Vrazovom trgu (danas je to Pozorišni trg). Uprava crkvene opštine je počela prikupljati

Povodom 23. oktobra, Dana oslobođenja Novog Sada u Drugom svetskom ratu, predstavnici Izaslanstva  odbrane Ruske Federacije su u novosadskoj kasarni Rečne flotile „Aleksandar Berić“ obišli grobove šestorice mornara Crvene armije koji su dali svoje živote tokom borbi za oslobođenje grada i čišćenja Dunava od zaostalih mina, saopštilo je Ministarstvo odbrane. Više od sedam decenija kasarski krug je mesto počivališta šestorice pripadnika Crvene armije, kapetana trećeg ranga Pavela Ivanoviča Denisova (1918-1945.), Grigorija Ivanoviča Pečerskog (1926-1945.), Alekseja Stoljareva (1918-1944.), Vjačaslava Žuka (1926-1944.) i još dvojice neimenovanih pripadnika crvenoarmejske Rečne flotile, „krasnoflotilaca”, iznad čijih se grobnica nalaze piramide sa zvezdom petokrakom. Mornari Crvene armije stradali su u operacijama razminiranja Dunava. Poslednji kontakt sa