Podaci stranih misija, ali i domaći izvori, svjedoče da su Srbi sa prostora današnje BiH i Hrvatske činili najveći procenat partizanskih i antifašističkih jedinica, slijede Hrvati /prvenstveno Dalmatinci/, dok je učešće muslimana i Makedonaca u NOB-u bilo simbolično. Prema dokumentima nastalim u toku rata /izvještaji o brojnom i nacionalnom sastavu partizana/, a objavljenim nakon rata u Zborniku dokumenata, tom pet, knjiga 30, nacionalni sastav divizija nastalih na tlu tadašnje Hrvatske 1942. godine: Šesta lička divizija – 96 odsto Srba, Sedma banijska divizija – 92 odsto Srba, Osma kordunaška divizija – 95 odsto Srba, te Dvanaesta slavonska divizija – 85 odsto Srba. Sve do 1944. godine Srbi dominiraju u partizanskom pokretu

Povodom obilježavanja 9. maja – Dana pobjede nad fašizmom, vijence su u Banjaluci na spomenik poginulim borcima NOR-a položili predsjednik Republike Srpske Milorad Dodik, predsjednik Narodne skupštine Nedeljko Čubrilović, te delegacija Vlade na čelu sa premijerom Жeljkom Cvijanović. Vijence su položili i generalni konzul Srbije u Republici Srpskoj Vladimir Nikolić, te delegacije Vijeća naroda, SUBNOR-a, Ambasade Rusije, republičkog Udruženja logoraša iz Drugog svjetskog rata, grada Banjaluka, Boračke organizacije Republike Srpske, Udruženja proisteklih iz odbrambeno-otadžbinskog rata, Oružanih snaga BiH i Trećeg pješadijskog /Republika Srpska/ puka, te druge brojne delegacije i pojedinci. Himna je intonirana prije polaganja vijenaca, a predviđen je i kulturno-umjetnički program i obraćanje zvaničnika. Dan pobjede obilježava se u

Predsjednik Narodne skupštine Republike Srpske Nedeljko Čubrilović poručio je da žrtve fašističkog zločina nikad ne smiju biti zaboravljene kao ni veliki zločin počinjen nad srpskim narodom u Drugom svjetskom ratu, te da zabrinjavaju sve učestaliji pokušaji revidiranja ideje antifašizma praćeni sve agresivnijim povampirenjem ustaštva i fašizma u regionu. „Svjedoci smo da je, pored davanja naziva ulica imenima ustaških komandanta, postala praksa da se, u vrijeme obilježavanja godišnjica i sjećanja na jasenovačke žrtve, u Hrvatskoj otvoreno veliča NDH, ističu ustaška obilježja i slave zločinci, a minimiziraju i vrijeđaju žrtve i njihovi potomci“, naglasio je Čubrilović. Prema njegovim riječima, takvo ponašanje je opasno, poražavajuće i nemoralno za jednu evropsku zemlju koja slavi

Polaganjem vijenaca i cvijeća u spomen-parku u Gradišci danas je obilježen 9. maj – Dan pobjede nad fašizmom. Predsjednik Opštinskog odbora Saveza udruženja boraca Narodnooslobodilačkog rata /SUBNOR/ Gradiška Nikola Kragulj rekao je da je u toku Drugog svjetskog rata poginulo oko 15.000 stanovnika Gradiške, dodavši da SUBNOR radi na prikuljanju podataka i da će tokom sljedeće godine biti poznat tačan broj žrtava. Kragulj je naglasio da je Gradiška treća u Evropi po broju žrtava fašizma u odnosu na broj stanovnika, a druga u Jugoslaviji, poslije Kozarske Dubice. Predsjednik Skupštine opštine Gradiška Milenko Pavlović naveo je da je Dan pobjede nad fašizmom jedini datum o kojem su se saglasila sva tri

Četnički major Жarko Todorović inspirisao najpopularnije partizanske akcione filmove. Protiv Todorovića Gestapo je pokrenuo najveću i najsloženiju kontraobaveštajnu akciju na Balkanu Pravi Valter, kao i onaj filmski, organizovao je mrežu špijuna i ilegalaca i zadavao je velike glavobolje okupatorima, pokazuju nemački dokumenti sačuvani u Arhivu Beograda. Međutim, major jugoslovenske kraljevske vojske Жarko Todorović, protiv koga je Gestapo pokrenuo najveću kontraobaveštajnu akciju na Balkanu, nije imao štab u Sarajevu već u Beogradu, a nezasluženi zaborav duguje piscima ideološke istorije posle Drugog svetskog rata. – Deo Todorovićevog lika ugrađen je u film „Valter brani Sarajevo“ – kaže Miloslav Samardžić, istoričar ravnogorskog pokreta koji je detaljno proučavao Valterov dosije. – Gestapo je, naime,

Amabasador Ruske Federacije u BiH Petar Ivancov rekao je da je pobjeda nad fašizmom, čija se godišnjica slavi sutra, dostignuta zahvaljujući zajedničkim snagama zemalja antihitlerovske koalicije, a da su značajan i nesporan doprinos tome dali narodi bivše Jugoslavije. Ivancov je naglasio da su narodi nekadašnje Jugoslavije od 1941. godine vodili beskompromisnu borbu protiv okupatora, te da je njemačka vojska od 1941. do 1944. godine preuzela pet velikih ofanziva protiv jedinica jugoslovenskog otpora. „Agresori su stvorili atmosferu straha i nasilja u zemlji. Na ovom području je radio 71 koncentracioni logor, gdje su u strašnim mukama stotine hiljada nevinih žrtava očekivale smrt“, naveo je Ivancov u autorskoj kolumni za „Glas Srpske“ i