Veljko Čubrilović je u noći pre nego što je pogubljen napisao pismo porodici čije reči moraju biti zapamćene. Veljko Čubrilović, rođen 1886, bio je jedan od  mladobosanaca koji su učestvovali u atentatu na Franca Ferdinanda. Zajedno sa Principom i ostalima drugovima uhapšen je i podvrgnuti ispitivanju i mučenju. Među uhapšenima je bio i njegov mlađi brat, kasnije poznati istoričar i akademik, Vaso Čubrilović. Austrougarski zakon nije predviđao smrtnu kaznu za one koji su bili maloletni, ali nju Veljko, kao najstariji među atentatorima, nije mogao da izbegne. Trećeg februara 1915. godine, nad njim je izvršena smrtna kazna vešanjem. Noć pred smrt Veljko je napisao pismo porodici. Original je spaljen, po naredbi suda,

U organizaciji banjalučkog Gradskog odbora Srpskog prosvjetnog i kulturnog društva /SPKD/ “Prosvjeta” i Društva članova Matice Srpske u Republici Srpskoj, večeras je u prostorijama Akademije nauka i umjetnosti Republike Srpske u Banjaluci održana promocija tri knjige o Prvom svjetskom ratu izdavačke kuće “Prometej” iz Novog Sada. Promovisane su knjige “Posezanje za svjetskom moći” autora Frica Fišera, “Ratni ciljevi Srbije 1914.” autora Milorada Ekmečića i “Srpska crkva u Velikom ratu 1914-1918. godine” autora Radmile Radić i Momčila Isića. Istoričar Жeljko Vujadinović rekao je da su ove tri knjige veoma poznate i istaknute kada je riječ o tematici o Prvom svjetskom ratu. Vujadinović je rekao da je knjiga “Posezanje za svjetskom moći” značila

Predstava “Solunci govore”, dokumentarna drama Antonija Đurića, predstavljena je publici u Moskvi u okviru festivala “Zlatni vitez”. Mladi glumci iz Republike Srpske i Srbije izveli su predstavu pred punom salom teatra “Modern”, a među publikom je bilo i Srba koji žive i rade u Moskvi, saopšteno je iz Akademije umjetnosti Univerziteta u Banjaluci. Tokom predstave ruska publika se upoznala sa najtežim trenucima srpske istorije 1914. i 1915. godine. Ova istorijska drama rađena je u koprodukciji akademija umjetnosti iz Banjaluke i Beograda i kao takva je i pozvana na festival “Zlatni vitez”, gdje predstavlja i Srbiju i Republiku Srpsku. Komad, nastao povodom obilježavanja 100 godina od početka Prvog svjetskog rata, predstavljao

Britanci propustili nemačke krstarice u Crno more 1914. i doveli do ruske i srpske katastrofe. „Geben“ i „Breslau“ u Crnom moru su izazvali više smrti i uništenja od bilo koje druge grupe brodova                       Krstarica Geben VINSTON Čerčil je 1914. kao lord admiraliteta odlučio da britanska mediteranska eskadra propusti najmodernije nemačke krstarice „Geben“ i „Breslau“ u Crno more, iako je rat već počeo. One su izazvale „više smrti, nesreće i uništenja“ od bilo koje druge grupacije brodova ikada, napisao je Čerčil u memoarima nekoliko decnija kasnije. – Ulazak „Gebena“ i „Breslaua“ u Crno more potpuno je promenio stratešku situaciju. Od

Sokoli su odlučili da njihov praznik uz Vidovdan bude Prvi decembar. Praznik je svečano proslavljan u svim sokolskim društvima do Aprilskog rata  1941.  U „Sokolskom glasniku” 1930. podsetili su na dešavanja oko Ujedinjenja. Istakli su da je italijanska okupacija ponukala Narodno veće Slovenaca, Hrvata i Srba da 24. novembra 1918. proglasi ujedinjenje Države SHS sa kraljevinom Srbijom. Delegati Narodnog Većstigli su u Beograd 28. novembra 1918. i dok su vodili razgovore sa predstavnicima Srbije, stigao je srpskoj vladi od Dalmatinske vlade u Splitu telegram : „Svi francuski i američki komandanti na našim obalama bez prestanka se obaveštavaju, je li definitivno provedeno ujedinjenje kraljevine Srbije i jugoslovenskih zemalja bivše Austro-Ugarske te

Piše: Жivadin Jovanović Izvodi iz besede na svečanoj akademiji povodom 100-te godišnjice početka Prvog svetskog rata i 96-te godišnjice Podgoričke skupštine, Podgorica, 26.11.2014. Odluka Velike Podgoričke skupštine predstavnika srpskog naroda u Crnoj Gori održane pre 96 godina o ujedinjenju Crne Gore i Srbije je svetao istorijski događaj od velikog značaja. Odluka narodnih predstavnika o ujedinjenju izraz je vekovnih težnji srpskog naroda da svoje pravo na samoopredeljenje ostvari ujedinjenjem, da bi ujedinjen, poput drugih evropskih naroda, potpunije ostvarivao svoje legitimne nacionalne interese, štitio svoje biće i identitet, u skladu sa opšte-prihvaćenim principima. Uvek za svoje dobro, nikad na štetu drugih. Danas Srbija i Crna Gora postoje kao odvojene države. Ne ulazeći

Revizionističke tendencije u istoriji o Prvom svjetskom ratu pokušavaju poražene pretvoriti u pobjednike, a odbrana istine o ulozi Srbije i srpskog naroda naučnim argumentima mora postati nacionalni i patriotski čin, rečeno je na otvaranju okruglog stola “Mlada Bosna i ideja nacionalnog oslobođenja”. Sekretar kabineta predsjednika Republike Srpske Siniša Karan rekao je da su prisutne revizionističke tendencije kada je riječ o uzroku početka rata, ali da su im se Srbija i Republika Srpska suprotstavile. “Osnovna zamisao je da ovaj događaj istrgnemo iz sfere politike i da ga stavimo u sferu nauke gdje i pripada i da ne dozvolimo da falsifikati postanu istina”, rekao je Karan. On je dodao da Republika Srpska

Tomo Dima umro je u Firu u 108. godini. Kozma Dima, unuk: Napisaću knjigu kako je deda upamtio ponosne srpske vojnike STIZALI su, jedan po jedan. Jedva su hodali. Kost i koža. Senke od ljudi. Bledi i bolnih očiju. Bez glasa. Povremeno sam čuo da su dozivali nekog, po imenu. Sigurno nekog svog. Najmilijeg. Tako sam upamtio vaše vojnike. Ovako nam je, u leto protekle godine, svedočio stari Grk Tomo Dima, poslednji živi svedok srpskih zbegova na dugom putu stradanja kroz Albaniju. A pre dva dana, Tomov unuk Kozma, profesor srpskog, javio nam je iz Fira: – Umro je moj deda Toma. Poželeo sam, zapravo, obećao sam sebi, ali i

Brutalnosti austrijske vojske nije bilo kraja: streljanja, uzimanje talaca i deportacije su samo neke od zločina Austrougara nad Srbima. Dugo o tome nije bilo ni reči, niti je iko za te zločine kažnjen, piše austrijski “Prese”. Austrijski list “Prese” (“Die Presse”) objavio je nedavno članak u kom se pozabavio nekažnjenim zločinima koje je austrijska kraljevska brigada činila nad Srbima tokom Prvog svetskog rata. “Prese” se ovom prilikom poziva na spise austrijskoj javnosti “nepoznatog”, a nama više nego poznatog švajcarskog kriminologa Rudolfa Arčibalda Rajsa koji je detaljno opisao brutalno ponašanje austrijske kraljevske brigade tokom Prvog svetskog rata. Kako navodi Prese, brutalnosti austrijske vojske nije bilo kraja: streljanja, uzimanje talaca i deportacije

Služenjem parastosa poginulim srpskim borcima Prvog svjetskog rata u banjalučkom hramu Hrista Spasitelja i održavanjem prigodnog umjetničkog programa, danas je obilježen Dan ulaska Srpske vojske u Banjaluku 1918. godine. “Dan ulaska Srpske vojske u Banjaluku 1918. godine za nas Srbe sa ove strane Drine jedan je od najznačajnijih događaja u našoj novijoj istoriji”, rekao je savjetnik ministra za rad i boračko-invalidsku zaštitu Republike Srpske Milan Torbica. On je naglasio da se Vlada Republike Srpske, obilježavanjem ovog i drugih istorijskih datuma, opredijelila da sačuva istoriju stradanja srpskog naroda, da mlada pokoljenja gledaju na podvige srpskih vojnika koji su slobodu izvojevali najljućom voljom i snagom. “Iskreno očekujem da se uvaži naša želja

Dan ulaska Srpske vojske u Banjaluku 1918. godine biće obilježen sutra u organizaciji Odbora Vlade Republike Srpske za njegovanje tradicije oslobodilačkih ratova. Predsjednik Pododbora za obilježavanje značajnih istorijskih događaja Republike Srpske Velimir Dunjić rekao je na konferenciji za novinare da program obilježavanja počinje u 10.30 časova služenjem parastosa nestalim i poginulim srpskim borcima Prvog svjetskog rata u hramu Hrista Spasitelja u Banjaluci. Dunjić je naveo da je za 11.00 časova predviđen prigodan umjetnički program ispred hrama Hrista Spasitelja, dok će u 17.00 časova u Kulturnom centru Banski dvor biti održan okrugli sto o temi “Pucanj u ropstvo”.  Pomoćnik ministra rada i boračko-invalidske zaštite Republike Srpske Duško Milunović rekao je da

Predsjednik Srbije Tomislav Nikolić danas je u Beogradu svečano otkrio spomenik caru Nikolaju Drugom Romanovu, koji je bio spreman da žrtvuje krunu i život za spas srpskog naroda u Prvom svjetskom ratu, a čiju je porodicu, zbog mučeničke smrti od boljševika, Ruska pravoslavna crkva proglasila svetom. Nikolić je poručio da za Srbe svetački sjaj ima spomenik na kome su uklesane riječi koje je Car Nikolaj uputio srpskom kralju Aleksandru Karađorđeviću u praskozorje Prvog svjetskog rata: “Svi moji napori biće usmjereni za očuvanje Srbije. Ni u kom slučaju Rusija neće biti ravnodušna prema sudbini Srbije”. “Beograd danas među svoje najlepše istorijske priče upisuje ovaj spomenik. Spomenik podignut caru koji je digao

Kuća Dragutina Matića u Kaletincu, izviđača u prvom svetskom ratu, mogla bi uskoro da postane spomen-soba. Dragutinova ratna fotografija postala je simbol herojstva Slika Dragutina Matića obišla ceo svet IDEJA Udruženja potomaka ratnika Srbije 1912-1920. godine opštine Gadžin Han, da se obnovi i pretvori u spomen-sobu ili muzej kuća Dragutina Matića u zaplanjskom selu Kaletincu, dočekana je sa odobravanjem. Njen inicijator Vitomir Vita Nikolić, predsednik Udruženja, ubeđen je da će se u realizaciju uključiti mnoge institucije, preduzeća i pojedinci. – Nedopustivo je što to nije mnogo ranije učinjeno, a ne da se kuća potpuno raspadne, jer Dragutin Matić nije bilo ko – kaže Nikolić. – On je mnogo više od

Stogodišnjica rođenja i petogodišnjica smrti Kad nešto činimo zato što tako hoćemo postajemo radosni. Ako je to po našoj iskrenoj volji koju iz srca proiznosimo i ako je praćeno stalnim činjenjem svakovrsnog dobra onda je to akt uzvišene lepote (lične) slobode.To je onda htenje koje prerasta u podvig. Kad sve to postoji kao smisao života u pitanju je posebna životna ispunjenost i potpuno i trajno stanje istinskog zadovoljstva. Bog nam je, kao svoj veliki zalog, poslao Patrijarha Pavla (Gojka Stojčevića) da služi kao primer hrišćanskog života i ljubavi, mudrosti, dobrote, umerenosti, razumevanja i solidarnosti. Da bude simbol prekomerne odanosti narodu iz kog je potekao. Reprezentativni uzorak Božijeg dela. Sledbenik najuzvišenijeg