RTL: Titlom protiv bezumlja

Hrvatska televizija RTL ironično je odgovorila na prilično suludu naredbu Vijeća za elektronske medije, po kojoj mora da titluje srpske filmove.

VEM je pre nekoliko dana opomenuo RTL, zbog žalbe jednog gledaoca. Mesecima pre toga RTL i HRT prikazivali su desetine filmova iz raznih država bivše Jugoslavije i nikakvih problema nije bilo.

Obrazloženje Vijeća bilo je da primedaba ranije bilo, ali su posle prve rešili da zauzmu oštar stav i time bez realne potrebe znatno zakomplikuju i poskupe proces puštanja filmova iz Srbije (verovatno bi se sa istim problemom susreli i filmovi iz BiH i CG).

Krasimir Balakov delovao je kolegama sa RTL kao idealan primer, jer bugarski trener priča prilično razumljivo na hrvatskom, ali sa povremenim greškama i ubacujući neke bugarske reči.

Prvi put Hrvati su se sa problemom prevođenja srpskog sreli još za života Franje Tuđmana, kada je film Srđana Dragojevića “Rane“ probio led, a već uvodna scena izazvala je salve smeha u bioskopskoj Sali (na platnu je na srpskom pisalo “jesen 1991.“, a na hrvatskom potpuno isto). Promenom ratnih režima to je promenjeno, očigledno ne zauvek.

Prevodioci /prijevoditelji sigurno/zacijelo imaju mnogo/puno posla smišljajući razlike, jer bi verovatno bilo besmisleno titlovati od reči do reči ono što se čuje sa ekrana. Infinitivne konstrukcije i jekavica su tu za prvu pomoć, ali dalje od toga često ne ide, pa se pribegava kreativnim rešenjima.

Kako se na hrvatskom kaže “grdosija”, i kada je “idiot” – “budala”, a kada “kreten” – “idiot”, pogledajte u isečku iz jednog od naših najpopualrnijih filmova, nastalog u doba kada su nam zajedničke granice još uvek bile na Timoku i Soči.

Nakon što je Televizija RTL u Hrvatskoj pozvala članove Veća za elektronske medije da podnesu ostavku zbog zahteva da se srpski filmovi titluju na hrvatski jezik, oglasio se i Hrvatski audio-vizuelni centar (HAVC), poručivši da su filmovi na jezicima nacionalnih manjina zakonom izuzeti od prevođenja.

Kako su preneli hrvatski mediji, u saopštenju HAVC-a se navodi da je “srpske filmove zakonito slobodno prikazivati u njihovom originalnom obliku, što znači bez prevoda”. Dodaje se da RTL i drugi neće kršiti hrvatske zakone ukoliko i ubuduće budu prikazivali srpske, bosanskohercegovačke, italijanske, crnogorske, češke i druge filmove u originalu.

Kako se dogodilo da Veće za elektronske medije postupa bez zakonskog osnova nije poznato, navodi se u saopštenju HAVC-a i dodaje da “žale zbog uznemirujućih odjeka ovog propusta”. Do problema je, naime, došlo nakon što je RTL televizija emitovala kultnu srbijansku komediju “Жikina dinastija” bez hrvatskog titla, kojom je probila sve rekorde gledanosti.

Veće za elektronske medije tada im je uputilo upozorenje da filmovi i serije na srpskom jeziku ne smeju da budu emitovani bez prevoda na hrvatski, zbog čega naredna epizoda “Жikine dinastije”, 22. januara, nije emitovana. Ističe se da je cela ta situacija u Hrvatskoj izazvala burne reakcije publike, koja se složila da je prevodjenje srpskih filmova sasvim bespotrebno i da je nemoguće da Hrvati ne razumeju jezik koji su govorili do otcepljenja od bivše Jugoslavije.

Izvor: B92.net