Godišnjica početka januarske Racije 1942. u Šajkaškoj oblasti

Pre tačno 83 godine, otpočela je hortijevska „Racija“ u Šajkaškoj (trougao Dunava i Tise, južna Bačka), jedan od najstrašnijih genocida kako po obimu tako i po načinu na koji je počinjen. Januarska „Racija“ 1942. planirana je mesecima od strane mađarskih državnih organa: vojske, žandarmerije, policije, kontraobaveštajne službe, po odluci mađarske vlade i namesnika Mikloša Hortija, koordinirana od strane mađarskog generalštaba i na terenu potpomognuta od većine lokalnog mađarskog stanovništva koje je učestvovalo u potkazivanju, privođenju, ubijanju i pljačkanju imovine Srba i Jevreja.

Uzevši beznačajni Šajkaški odred u žabaljskom ritu kao povod za „čišćenje“ terena, hortijevski okupator je u nedelju izjutra 4. januara 1942. opkolio i razbio 40-ak pripadnika tog Odreda, a uveče je u Čurugu i Žablju likvidirao ugledne intelektualce.  Do 19. januara 1942. nastavljeno je plansko hapšenje, mučenje, silovanje i ponižavanje stanovnika Čuruga, Žablja, Gospođinaca, Đurđeva, Mošorina, Temerina, Titela, Vilova, Loka i Šajkaša (koji su bačeni pod led Tise), kao i stanovnika Gardinovaca (koji su bačeni pod led Dunava) i teranje u nepovrat u zatvore stanovnika Srbobrana i Kisača.  Prema podacima novosadskog Muzeja, iskorenjeno je oko 20.000 stanovnika Šajkaške.  Na žalost, identitetu brojnih Žrtava nije moguće ući u trag pošto su cele porodice zatrte do poslednjeg člana.

U tom nacističkom pohodu na civilno stanovništvo (Mađarska je bila saveznica Adolfa Hitlera) Čurug je izgubio 35% stanovnika (3.800) i to je najveći ratni zločin u Drugom svetskom ratu na tlu okupirane Srbije.  Na meti čudovišne hortijevske armade bili su Srbi i Jevreji, pošto je cilj okupatora bio etničko čišćenje, a nisu pošteđeni ni građani drugog porekla, antinacisti i oni koji su spasavali komšije.  Okupatoru nije uspelo da sprovede „Raciju“ u Kovilju, Nadalju, Kaću i Budisavi, usled otpora lokalnog nemačkog stanovništva (u Kaću), mađarskih intelektualaca (u Nadalju i Budisavi) i požrtvovanosti žandarmerijskog kapetana Lajoša Dunafalvija u Kovilju.

Piše: Aleksandar Veljić   (1971 – 2024.)                                                     Nedelja, 4. januar 2015.

Građanski pokret za istinu „Hortijev genocid 1941-1944.“ 

Izvor: https://www.facebook.com/racija1942?fref=ts (Fejsbuk stranica „Borba za istinu: Racija 1942.“)