Predrag Marković: Svetla tačka – sloboda!

Revolucionarni režim uspostavljen tog oktobra 1944. godine je često bio besmisleno surov i nepravičan, ali to ne umanjuje heroizam boraca i naroda koji su oslobodili gradove Srbije

Oktobarski dani oslobođenja svih srpskih gradova zaslužuju da se pamte kao svetli trenuci istorije. Revolucionarni režim uspostavljen tog oktobra 1944. godine je često bio besmisleno surov i nepravičan. Ali to ne umanjuje heroizam boraca i naroda koji su tog oktobra, rame uz rame sa borcima Crvene armije, oslobodili svoju prestonicu i sve druge gradove Srbije.

Ne treba zaboraviti da nigde u Evropi nije toliko domaćih boraca poginulo za oslobođenje glavnog grada. U tada deset puta većem Parizu je poginulo manje od hiljadu De Golovih boraca i pariskih ustanika, a u malenom Beogradu život dade skoro tri hiljade naših boraca. Sigurno su mnogi ljudi koje će kasnije streljati nove vlasti, radosno učestvovali u oslobođenju svog grada i zemlje. Svi oni koji su aktivno sarađivali sa okupatorom pobegli su pre oslobođenja. Crvena armija je ubrzo posle 20. oktobra napustila Jugoslaviju, pa su najveći deo zemlje oslobodili naši borci sa 800.000 boraca, većinom Srba, partizanska vojska je sledeće, 1945. godine, postala najbrojniji pokret otpora na svetu, posle kineske Narodnoslobodilačke vojske.

Ti naši preci su boreći se od Srema do Trsta, dali verovatno proporcionalno broju stanovnika, najveći doprinos borbi protiv fašizma na planeti. Samostalna borba našeg naroda, omogućila je da posle kažemo “Ne” Staljinu i izborimo se za državnu nezavisnost. To je svetla tačka istorije, koju ne treba da potamne revolucionarne surovosti. Uostalom, najveći dan u sećanju Francuza je 14. juli, dan početka Revolucije. Francuzi ne odbacuju taj praznik zbog krvavih zločina kasnije jakobinske diktature. Ni mi ne smemo da odbacimo tradiciju partizanskog antifašizma, po kojoj smo među najboljima u svetu.

Piše: Predrag Marković, istoričar

Izvor: NOVOSTI

Vezane vijesti:

Obilježene 72 godine od oslobođenja Beograda

Prvi put memorijalni defile povodom oslobođenja Beograda

Defile centrom grada i svečana akademija za Dan oslobođenja Beograda