Sjećamo se jame u Ržanom dolu

Služenjem pomena i polaganjem cvijeća, svake godine oko Vidovdana obilježava se godišnjica masovnog stradanja Srba iz Popovog polja, Bobana i okolnih mjesta. 

Uoči Vodovdana 1941. godine ustaše su na prevaru uhvatile 186 Srba, i nakon zvjerskog mučenja bacile ih u jamu Ržani Do kod Ljubinja.

Ustaše iz Dubljana, Ravnog i Trnčine predvođene Jurom Borojom te fratrima don Josipom Zovkom i don Andrijom Mojićem uoči Vidovdana 1941. godine na prevaru su povhatale srpske seljake koji su obrađivali zemlju u Popovom polju,  zatvorile ih u školu u Veličanima, a potom poslije stravičnog mučenja bacile u jamu Jagodnjača -Ržani Do kod Ljubinja. 

“Zločin su počinile komšije, Hrvati iz okolnih sela, a nažalost niko nije nikada odgovarao za pokolj koji se dogodio ovdje i drugim mjestima u okolini Trebinja. Iz moje kuće stradalo je troje, a djed mi je prvo uspio pobjeći iz škole u Veličanima gdje je bio zatvoren, ali su ga kasnije uhvatili u brdima iznad sela i nakon mučenja bacile u jamu Ržani Do” kaže Vlado Setenčić, potomak nastradalih, član Udruženja Ržani Do.

Manojlu Ćuku iz sela Veličani stradale su tri generacije muškaraca:

“Moj stric imao je 15 godina, i najmlađa je žrtva bačena u Ržanu jamu, a ubili su mi još đeda, i pranđeda, muškarci iz tri starosne generacije. Oni su na prevaru pohvatani dok su radili u polju, i potom su zatvoreni u školi i mučeni prije nego su bačeni u jamu. To su radile ustaše iz okolnih sela Trnčine, Ravnog i Dubljana, a posebno se isticao ustaša iz susdjednog sela Dubljani Stole Matić”.

U ljeto 1990. godine posmrtni ostaci 186 nastradalih izvađeni su iz jame i sahranjeni u spomen kosturnici u selu Veličani u Popovom polju gdje je jutros služen pomen za sve postradale Srbe. Tokom nedavnog čišćenja okoline Ržane jame mještani su pronašli neekslodiranu granatu koja je postavljena nesporedno uz ulaz u jamu. U okolini Trebinja i Popovog polja nalazi se još desetak jama i masovnih stratišta u kojima je u ljeto 1941 godine nastradao veliki broj nedužnih srpskih civila.

Izvor: MOJA HERCEGOVINA / BN

Napomena uredništva portala Jadovno 1941. : Ovaj prilog je prvi put objavljen na portalu 03. marta 2016. godine.