Izložba u državi stravičnog zločina

U organizaciji Srpskog narodnog foruma iz Borova i Udruženja potomaka i poštovalaca žrtava kompleksa ustaških logora Jadovno 1941. iz Banja Luke, u Borovu je upriličena dokumentarno-istorijska izložba „Moje Jadovno“ te održano predavanje o zločinima koji su od aprila do avgusta 1941. počinile ustaške vlasti u tadašnjoj NDH, u kompleksu logora smrti
Gospić – Jadovno – Pag.

U tim strahovitim zločinima je u samo 132 dana stradalo više od 40 hiljada Srba, Jevreja i Roma. U Jadovnom su ubijena i 73 pravoslavna
sveštenika, među kojima mitropolit dabrobosanski Petar Zimonjić i vladika gornjokarlovački Sava Trlajić. Autori izložbe su Predrag Lozo, Dragoslav Ilić i Dušan Bastašić, predsednik Udruženja Jadovno 1941. Ova izložba omogućava ljudima da u današnje vreme kada nemaju puno vremena da čitaju knjige, u 15-tak minuta dobiju sliku o tome šta je to bilo Jadovno. Više mogu da saznaju na našem sajtu jadovno.com ili u knjigama, dvotomnom delu Đure Zatezala. Na našoj internetskoj stranici se nalazi i poimenični popis 10.502 žrtve, a formirali smo i bazu podataka pretraživu po različitim kriterijumima. Javlja nam se sve više ljudi koji pronalaze članove svojih porodica, a za koje nisu znali gde su i kako stradali, kaže Bastašić. U Jadovnom je ubijen i otac Save Cetine iz Borova koji je odveden u logor zajedno sa još desetak meštana.

– Moj otac je prvo odveden u Vukovar gde je tokom petnaest dana bio mučen i zlostavljan. Sećam se da sam s majkom odlazio da ga posetim. Posle toga je bio prebačen u logor Danica kod Koprivnice, odakle je jedno vreme slao pisma. Poslednje pismo u kojem govori da će biti premešten negde dalje, odakle se nikad nije vratio, sačuvao sam do danas i dao sam ga udruženju Jadovno 1941., priča ovaj Borovac. Izložba i predavanje dosad su upriličeni u desetak gradova Republike Srpske i Republike Srbije, zatim u Oslu, Londonu, Lesteru i Njujorku.

– Ovo je prvi put da smo izložbu o ustaškom logoru Jadovno postavili na području Republike Hrvatske. Pokušavali smo to u protekle dve godine sa nekoliko srpskih institucija, ali nismo imali sreće. Zahvaljujući mladim ljudima iz Srpskog narodnog foruma iz Borova, koji su nas pozvali, ovde smo da pokažemo izložbu u Hrvatskoj, državi u kojoj se desio stravični zločin i na čijem području se po kraškim jamama još uvek nalaze žrtve tih zločina, državi u kojoj je preko 3 hiljade spomen-obeležja žrtvama Drugog svetskog rata i antifašističke borbe uništeno. Verujem da je ovo tek prva od izložbi i predavanja o Jadovnom koje ćemo održati u Hrvatskoj i da ćemo na taj način animirati njene institucije da se ovaj nezadovoljavajući odnos prema stratištima srpskog, jevrejskog i romskog naroda promeni, istakao je Bastašić.

– Pored strašnih zločina i mučenja koja s pretrpele žrtva logora Jadovno, jednako zastrašujuća je stigma ćutanja koja traje do današnjih dana o tome šta je predstavljalo Jadovno u zločinačkoj NDH, rekao je predsednik SNF-a Goran Čelar. Udruženje Jadovno 1941. osnovano je 2010. godine u Banja Luci, a Bastašića je na istraživanje motivisala i porodična tragedija jer su u Jadovnom ubijena njegova dva rođena deda, njihova braća i stric.

Izložbi su uz načelnika opštine Borovo Zorana Baćanovića, generalnog konzula Republike Srbije u Vukovaru Živorada Simića, predstavnike Srpske pravoslavne crkve i druge goste, prisustvovali i narodni poslanik u skupštini Republike Srbije Aleksandar Čotrić, šef delegacije u Interparlamentarnoj skupštini pravoslavlja i Đorđe Aleksić, savetnik u ministarstvu inostranih poslova Republike Srbije. „Moje Jadovno“ je na Vidovdan, bilo prikazano u Filadelfiji gde se obeležava 200 godina od dolaska prvog Srbina u Ameriku.

Piše: Dragana Bošnjak

Izvor: SNV

Vezane vijesti:

U Borovu otvorena izložba i održano predavanje Moje Jadovno