Od 24. Juna 1941, Dana sjećanja na Jadovno, prošlo je:

JADOVNIČANI PORUČUJU:

Teče 80-ta godina od početka Pokolja, genocida počinjenog nad srpskim narodom od strane NDH. Osamdeset godina od tragedije na Velebitu, ličkom polju, ostrvu Pagu. Ako Bog da, sabraćemo se 19. juna 2021. kod Šaranove jame.

 

Sto godina od Velikog rata; Mišić: “U smrt, samo ne stajte”

Datum objave: nedelja, 16 septembra, 2018
Veličina slova: A- A+

Proboj Solunskog fronta bio je odlučujući za slom Centralnih sila u Prvom svetskom ratu (Velikom ratu), a to se desilo upravo na današnji dan, 15. septembar pre tačno 100 godina.

Foto: Getty

Napad sa Solunskog fronta na Centralne sile saveznici su uveliko propremali od juna 1918. godine, a novi glavnokomandujući, general Franše d’Epere prihvatio je predlog srpske Vrhovne komande za opštu ofanzivu i proboj na sektoru srpskog fronta…

Na liniji fronta Centralne sile imale su oko 626.000 vojnika, 1.400 topova i 80 aviona. Naspram je bilo 185.000 francuskih, 140.000 srpskih (od toga 20.000 dobrovoljaca), 135.000 grčkih, 120.000 britanskih i 42.000 italijanskih vojnika. Topova je bilo 1.800 i 200 aviona. Dakle, ukupno 625.000 ljudi, uz premoć u artiljeriji i avionima, navodi se u knjizi “Srbija u Velikom ratu” dr Božice Mladenović.

Srpska vojska je na Solunski front, koji je bio dugačak nekoliko stotina kilometara, prebačena je još u proleće 1916. godine, nakon oporavka od Albanske golgote na Krfu. S jedne strane fronta duboko ukopani u rovove bili su se austrougarske, nemačke i bugarske divizije, a sa druge strane su se nalazili francuski, britanski i srpski vojnici. Njima se kasnije priključio i jedan deo grčkih i italijanskih vojnika, dok je ruska brigada odvučena s fronta nakon Oktobarske revolucije.

Solunski front je do septembra 1918. godine bio zapostavljen i sve do tada na njemu je “vladalo zatišje”. U međuvremenu je za komandanta solunskog fronta postavljen francuz Franše d’Epere, koji se do juna 1918. godine sastao sa srpskim generalima i regentom Aleksandrom, a na kojem je odlučeno da se krene u proboj ovog fronta.

Tada je načelnik štaba srpske Vrhovne komande bio vojvoda Živojin Mišić, dok je komandant Prve armije bio general Petar Bojović, a komandant Druge armije vojvoda Stepa Stepanović.

Vojvoda Živojin Mišić je u Zapovesti srpskoj vojsci za proboj ovog fronta 13. septembra rekao:

“Svi komandanti, komandiri i vojnici treba da budu prožeti idejom, od brzine prodiranja zavisi ceo uspeh ofanzive. Ta brzina je u isto vreme i najbolja garancija protiv iznenađenja, jer se njome postiže rastrojstvo neprijatelja i potpuna sloboda u našim dejstvima. Treba drsko prodirati, bez počinka, do krajnjih granica ljudske i konjske snage. U smrt, samo ne stajte! S nepokolebljivom verom i nadom junaci napred u otadžbinu”.

Foto: Getty

Na Solunskom frontu borba je počela 14. septembra iz svog savezničkog oružja, a već u zoru narednog dana krenule su u napad divizije prvog ešalona Druge armije, a pod komandom vojvode Stepe Stepanovića na fronu Sušica – Soko.

Na prvoj liniji su se nalazile Šumadijska divizija, 17. francuska kolonijalna divizija i 122. francuska divizija. Dok su se na drugoj liniji fronta nalazile Timočka, deo 17. francuske, Jugoslovenska i deo 122. francuske divizija.

Istorijski izveštaji navode da sevodila borba “prsa u prsa, bajonetima na bajonete”.

Proboj se desio gotovo samo u jednom danu. Naime, već prvog dana probijeno je 11 kilometara fronta, drugi dan je širina proširena na 40 km i time otpočinje slom centralnih sila na solunskom frontu čija linija se raspada.

Zabeležena je i izjava francuskog maršala Franše d’Eperea o srpskim vojnicima:

“To su seljaci skoro svi, to su Srbi, tvrdi na muci, trezveni, skromni, to su ljudi slobodni, nesalomivi, gordi na sebe i gospodari svojih njiva. Ali, došao je rat. I eto kako su se za slobodu zemlje ti seljaci bez napora pretvorili u vojnike, najhrabrije, najistrajnije, najbolje od svih. To su te sjajne trupe, zbog kojih sam gord što sam ih ja vodio, rame uz rame sa vojnicima Francuske, u pobedonosnu slobodu njihove otadžbine…”

Borbe su nastavljene sve do kraja septembra, kada su u noći između 29. i 30 septembra bugarski delegati potpisali kapitulaciju. Tada je Bugarska stavljena pod kontrolu sila Antante.

Izvor:B92

Vezane vijesti:

Solunski front: Tragedija ruskih brigada na Balkanu

Kako je probijen Solunski front: Ovo je moja zemlja, upamti to!

Odata počast francuskom maršalu Franše d `Epereu


Tagovi:

Pomozite rad udruženja Jadovno 1941.

Napomena: Izneseni komentari su privatna mišljenja autora i ne održavaju stavove UG Jadovno 1941. Komentari neprikladnog sadržaja će biti obrisani vez upozorenja.

KOMENTARI

Ostavite odgovor

Vaša adresa e-pošte neće biti objavljena. Neophodna polja su označena *

Top