Od 24. Juna 1941, Dana sjećanja na Jadovno, prošlo je:

JADOVNIČANI PORUČUJU:

Teče 80-ta godina od početka Pokolja, genocida počinjenog nad srpskim narodom od strane NDH. Osamdeset godina od tragedije na Velebitu, ličkom polju, ostrvu Pagu. Ako Bog da, sabraćemo se 19. juna 2021. kod Šaranove jame.

 

Šta su Crnogorci mislili i govorili o sebi u minulim vekovima

Datum objave: nedelja, 26 novembra, 2017
Veličina slova: A- A+

Ide se dotle da pojedinci tvrde da Crnogorci i nisu slovenskog porekla! Iz istorije su proterani Nemanjići, Njegoša neprestano “popravljaju”, ćirilica živi samo u retkim “oazama”

ZAVET Njegoševa kapela na Lovćenu srušena 1972. Godine
ZAVET Njegoševa kapela na Lovćenu srušena 1972. Godine

Crna Gora i Srbija, srpstvo i crnogorstvo, dva oka u glavi, pa razrok bratski pogled. Teme stare, a u vreme sadašnje, veoma aktuelizovane. “Češljaju” ih, najčešće zarad dnevnopolitičkih interesa, partijski čelnici, kojima oni koji su se školovali za učenje prošlosti, a uglavnom kvazistoričari, serviraju “činjenice”. Najčešće one koje treba da “dokažu” da je Crna Gora oduvek svoja, samobitna i dovoljna, da sa Srbijom i srpstvom gotovo i nema nikakvih istorijskih, nacionalnih, pa ni kulturnih veza. Ide se dotle da pojedinci tvrde da Crnogorci i nisu slovenskog porekla! Iz istorije su proterani Nemanjići, Njegoša neprestano “popravljaju”, ćirilica živi samo u retkim “oazama” kulture gde se govori i piše srpski.

A kako je to, doista, bilo u prošlosti, onoj daljoj i onoj sasvim bliskoj, kada je to bila “zemlja zla i čojska, svoja i prokleta, umna, srpska i viteška”, kako su sebe i svoj narod doživljavali i tumačili oni koji su bili na čelu Crne Gore, u vreme kada je ona bila samostalna država, slobodna, a stalno napadana, a od Berlinskog kongresa 1878. i međunarodno priznata država? Pre svih, umni vladari iz slavne dinastije Petrović-Njegoš.

– Listajući istorijsko štivo, istoriografiju i literaturu, pretresajući obimnu arhivsku građu, jasno vidimo da naši preci nisu bili tako neznaveni, kako žele neki političari, pa i istoričari, da ih predstave – kaže Jovan Markuš, publicista, rođeni Cetinjanin, koji je bio i predsednik opštine u drevnoj prestonici. – Što se tiče crnogorskog srpstva i crnogorstva kao esencije srpstva, najbolje su to artikulisali najreprezentativniji Crnogorci. Pre svega, to su svi do jednoga vladari kuće Petrovića.

Rodonačelnik ove dinastije vladika Danilo je zapisao u rukopisnom jevanđelju koje je poklonio Pećkoj patrijaršiji: “Danil, vladika cetinjski Njegoš, vojevodič srpskoj zemlji…”

Sledeći vladika Sava Petrović, u pismu moskovskom mitropolitu Platonu februara 1776. između ostalog piše: “Tome će radosni biti svi srpski arhijereji i sav srpski nacion, i to potpisuju s radošću…”

Znameniti Petar Prvi Petrović, potonji Sveti Petar Cetinjski, svetovni i duhovni gospodar Crne Gore koji je predvodio svoj narod mačem, kletvom i molitvom, uoči boja na Martinićima 1796. poručuje: “Zato na oružje i na krvavo polje mili vitezovi, da pokažemo neprijatelju šta su kadre junačke gore. Da pokažemo da u nama srbsko srce kuca i srbska krv vrije…”

A kako tek misli i piše najumniji Petrović, vladika i gospodar, Petar Drugi – najveći pesnik slovenskoga juga? Da ne pominjemo “Gorski vijenac”, u kojemu, “zarobljen i prosvetljen” kosovskim mitom, kuka nad “srpstvom ugašenim” i neprestano se “topi u srpske nesreće”, što najšira javnost zna. Svoje kultno delo Njegoš je, konačno, posvetio “prahu oca Srbije”, Karađorđu besmrtnome. U manje poznatoj pesmi “Nahije”, svom rodnom kraju, Njegušima u Katunskoj nahiji, lovćenski genije dovikuje: “Ti si mati srpske Gore Crne.” Zbirku “Pustinjak cetinjski” 1834. godine posvetio je “srpskom rodu”. U posveti stoji: “Srbin srpskom rodu svome, ovo djelce posvećuje, njegovo je sitno cvijeće po livadi pravoj srpstva, i uzraslo i pobrato i u vijenac rodu dato.”

Hroničar Jovan Markuš, Državnik Kralj Nikola
Hroničar Jovan Markuš, Državnik Kralj Nikola

Episkopu užičkom Nikiforu Maksimoviću, na kalendaru “Danica”, leta 1833, umesto potpisa, Njegoš ispisuje stihove: “Ime mi je Vjeroljub, prezime mi Rodoljub, Crnu Goru, rodnu grudu, kamen paše odasvudu. Srpski pišem i zborim, svakom gromko govorim: narodnost mi Srbinska, um i duša Slavjanska.”

Knjaz, a potom i kralj Crne Gore, ništa ne menja u kontinuitetu srpske misli petrovićevske, samo još češće i više iskazuje srpstvo u Crnoj Gori, jasno i glasno. Kralj Nikola je 1913, na zahtev Austrougarske da joj ustupi Lovćen, izjavio, a “Glas Crnogorca” objavio: “Brdo Lovćen je Olimp srpski, spomenik je podignut Božjom rukom slobodi i njezinim braniteljima…”

Na razne nedoumice koje opterećuju mlađe generacije danas, odgovor mogu dati i udžbenici iz tog vremena. U “Zemljopisu Kraljevine Crne Gore”, koji je imao četiri izdanja (prvo 1893, a poslednje 1911), piše: “U Crnoj Gori žive sve sami i čisti Srbi, koji govore srpskim jezikom, a ima ih oko 300.000. Većina su pravoslavne vjere, a ima nešto rimokatoličke i muhamedanske vjere, ali treba znati da smo svi srpskog porijekla i srpske narodnosti… Crnom Gorom vlada kralj Nikola I iz slavne srpske porodice Petrović-Njegoš… Osim Crne Gore ima još srpskih zemalja u kojima žive naša braća Srbi. Neki su kao mi, slobodni, a neki nijesu, nego su pod tuđinom. Svaki Srbin u Crnoj Gori dužan je poznati i ljubiti svoju cjelokupnu domovinu – sve srpske zemlje u kojima žive naša oslobođena i neoslobođena braća Srbi.”

DINASTIJA Dvorac na Cetinju
DINASTIJA Dvorac na Cetinju

Kraljevina Crna Gora, posle objave rata od strane Austrougarske Srbiji, odmah objavljuje rat crno-žutoj monarhiji. Sledi slavna Mojkovačka bitka, januara 1916, kada Crnogorci brane odstupnicu srpskoj vojsci preko Albanije, a po završetku Prvog svetskog rata, dolazi do velike Podgoričke skupštine 1918. na kojoj se donosi odluka o ujedinjenju Crne Gore i Srbije. Crnogorski istoričari dukljanske provinijencije je smatraju nelegitimnom, poništavaju se njene odluke jer je to navodno “bio nasilni akt prisajedinjenja Srbiji”, zbog čega je i izbila Božićna pobuna u Crnoj Gori. Istoričar Dragoljub Živojinović smatra da je to bila najreprezentativnija skupština u istoriji Crne Gore, kada je 165 od 168 poslanika glasalo za ujedinjenje, i da je upravo taj njen reprezentativni karakter bio najbolje objašnjenje raspoloženja ondašnjeg stanovništa Crne Gore koje se izjašnjavalo kao srpsko.

MUDRI PRECI

Srbija i Crna Gora gube svoje ime u Kraljevini Srba, Hrvata i Slovenaca, a vraćaju ga opet kao republike u FNRJ, odnosno SFRJ. Posle Drugog svetskog rata se na popisu stanovništva u Crnoj Gori mahom svi pravoslavci izjašnjavaju nacionalno kao Crnogorci. U prvom popisu u SRJ, prvo je 9,6 odsto Srba u Crnoj Gori, a danas se tako izjašnjava – trećina stanovništva.

– Nije teško zaključiti ko je zamutio vodu – kaže Jovan Markuš. – Naša istorija je morala započeti 1945. Komunisti su bez potrebe povezivali ustavnopravno uređenje Jugoslavije, dakle i Crne Gore sa nacionalnim pitanjem, poput svojih boljševičkih idola.

Autor: Savo Gregović

Izvor: NOVOSTI




Pomozite rad udruženja Jadovno 1941.

Napomena: Izneseni komentari su privatna mišljenja autora i ne održavaju stavove UG Jadovno 1941. Komentari neprikladnog sadržaja će biti obrisani vez upozorenja.

KOMENTARI

Ostavite odgovor

Vaša adresa e-pošte neće biti objavljena. Neophodna polja su označena *

Top